Hangi Sigortalara Gerçekten İhtiyacınız Var

Sigorta, kötü bir günün faturasını tek başınıza ödememek için kurulan bir düzenektir. Ama her poliçe herkese gerekmez. Bazı sigortalar bütçenizi korurken, bazıları sadece prim ödemesi olarak kalır. Doğru sigorta seçimi, yaşınıza, gelir yapınıza, borç durumunuza ve size bağımlı kişi olup olmadığına göre değişir. Aşağıda sırayla neyin gerçekten gerekli olduğunu, neyin ertelenebileceğini ve bütçeden ne kadar ayırmanın makul olduğunu ele alıyoruz.

Önce Şu Soruyu Sorun: Bu Riski Kendim Karşılayabilir miyim?

Sigorta kararının tek mantığı vardır: Bu olay başıma gelirse cebimden çıkacak para beni mali olarak yıkar mı? Cevap "evet" ise sigorta gerekir. "Hayır, canım sıkılır ama ödeyebilirim" ise büyük ihtimalle gerekmez.

• Küçük ve sık riskler: Telefon ekranı, küçük ev arızaları. Bunlar için poliçe yerine acil durum fonu daha verimli.
• Büyük ve seyrek riskler: Ciddi hastalık, yangın, ölüm, iş göremezlik. Bunlar sigortanın asıl konusu.
• Zorunlu olanlar: Trafik sigortası gibi kanunen mecburi olanlar tartışma dışı.

Bu yüzden sigorta planı ile birikim planı birlikte kurulur. Acil durum fonunuz güçlüyse, muafiyeti (kendi üstlendiğiniz payı) yüksek tutup primi düşürebilirsiniz. Fonunuz yoksa muafiyeti düşük tutmak zorunda kalırsınız; bu da primi yükseltir.

Yaşa ve Duruma Göre Öncelik Sırası

20'li yaşlar, bekâr, kimse size bağımlı değil

• Sağlık: Tamamlayıcı sağlık sigortası bu yaşta ucuzdur ve en yüksek faydayı verir.
• Zorunlu trafik + kasko: Aracın değeri yıllık gelirinizin ciddi bir kısmıysa kasko mantıklı.
• Hayat sigortası: Genelde gereksiz. İstisna: kefil aldığınız veya ortak imzaladığınız bir krediniz varsa.
• Ferdi kaza: Riskli işte çalışıyorsanız düşünülür.

30'lu yaşlar, evli, çocuklu, konut kredili

• Hayat sigortası: Artık öncelik listesinin en üstünde. Teminat, kalan borçlarınız + ailenin birkaç yıllık gider ihtiyacı kadar olmalı.
• DASK ve konut sigortası: DASK zorunlu, ama tek başına yetmez. Yangın, su baskını, hırsızlık için konut paketi şart.
• Sağlık: Aile poliçesi. Çocuk teminatlarını ve doğum kapsamını kontrol edin.
• İş göremezlik / kritik hastalık: Tek gelirli hanelerde çok değerli, çoğu kişi atlıyor.

40-50 yaş arası

• Sağlık primleri hızla artmaya başlar; poliçeyi yenilemeye garanti almadan bırakmayın.
• Çocuklar büyüdükçe ve borç azaldıkça hayat sigortası teminatını kademeli düşürerek prim tasarrufu yapın.
• Bireysel emeklilik tarafını sigortadan ayrı düşünün; o bir birikim aracıdır, koruma aracı değil. Erken emeklilik planı yapıyorsanız bu ayrımı net tutun.

60 yaş ve üzeri

• Kimse size finansal olarak bağımlı değilse hayat sigortası ihtiyacı büyük ölçüde biter.
• Sağlık ve bakım tarafı ağırlık kazanır. Yeni poliçe açmak zorlaşacağı için mevcut poliçeyi kesintiye uğratmamak kritik.

Poliçeyi Karşılaştırırken Bakılacak Beş Şey

Fiyat tek başına anlamsızdır. Krediyi karşılaştırırken sadece faize bakmadığınız gibi, sigortada da sadece prime bakmayın.

1. Teminat limitleri: Yıllık üst sınır ne? Ameliyat, yoğun bakım, ilaç ayrı ayrı sınırlı mı?
2. İstisnalar: Poliçenin karşılamadığı durumlar listesi en önemli bölümdür. Önce onu okuyun.
3. Bekleme süresi: Bazı teminatlar imzadan aylar sonra devreye girer.
4. Muafiyet ve katılım payı: Her olayda cebinizden ne kadar çıkacak?
5. Anlaşmalı kurum ağı: Gerçekten gideceğiniz hastaneler listede mi?

Bütçede Sigortanın Yeri

Sigorta primleri bütçede "sabit gider" kalemine yazılır, "keyfi harcama" kalemine değil. Aylık bütçe planı yaparken primi yıllık toplayıp on ikiye bölün ve her ay kenara ayırın. Böylece yıllık ödeme geldiğinde kredi kartına yüklenmezsiniz.

• Toplam sigorta primleri net gelirin makul bir oranını aşmamalı; aşıyorsa teminat fazlası vardır.
• Yıllık peşin ödeme genelde taksitten ucuzdur. Nakit varsa peşin ödeyin.
• Her yenilemede fiyat karşılaştırın. Sadakat indirimi çoğu zaman yeni müşteri fiyatını yenmez.
• Aynı şirkette birden fazla poliçe toplarsanız indirim isteyin.